Ochrona dziecka do lat 15, w zakresie wolności seksualnej, ma charakter bezwzględny. Nie istnieje żadna metoda „zalegalizowania” zachowania sprawcy: uzyskanie zgody małoletniego na kontakt seksualny (w jakiejkolwiek formie), utrwalanie lub rozpowszechnianie jego nagiego wizerunku, czy też prezentowanie dziecku materiałów pornograficznych nie uchyla ani nie umniejsza odpowiedzialności karnej sprawcy.

Prawo nie tylko chroni małoletnich do 15 roku życia, ale także dzieci starsze, które wprawdzie mogą podejmować ważne prawnie decyzje co do dysponowania swoim życiem intymnym (seksualnością), jednak ze względu na brak doświadczenia życiowego oraz dojrzałości emocjonalnej i społecznej, nadal wymagają szczególnego traktowania.

Duże znaczenie ma tu przepis art. 199 § 3 k.k., zgodnie z którym karze od 3 miesięcy do 5 lat podlega każdy, kto obcuje płciowo z małoletnim lub dopuszcza się wobec takiej osoby innej czynności seksualnej, albo doprowadza ją do poddania się takim czynnościom albo do ich wykonania, nadużywając zaufania lub udzielając w zamian korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy.

Przez nadużycie stosunku zależności rozumie się występowanie małoletniego i sprawcy w relacji nierównorzędnej (pracodawca‑pracownik, nauczyciel‑uczeń, trener‑zawodnik). Nadużycie zaufania to wykorzystanie szczególnych związków emocjonalnych (szacunek, zaufanie) między małoletnim a sprawcą w celu skłonienia małoletniego do przyzwolenia na czynności seksualne.

Fotografie przedstawiające dzieci, w kontekście seksualnym, zawsze traktowane są jako materiały pedofilskie. Jeśli otrzymasz takie zdjęcie, nawet wbrew swojej woli — nie przechowuj i nie rozpowszechniaj. Zgłoś sprawę odpowiednim organom — policji albo prokuraturze. Działaj szybko. W przeciwnym razie narażasz się na odpowiedzialność karną.

Przestępstwa z art. 190a k.k. (uporczywe nękanie) i 191a k.k. (naruszenie intymności seksualnej) ścigane są na wniosek pokrzywdzonego, oznacza to, że organy ścigania (policja, prokuratura) mogą podjąć i prowadzić postępowanie dopiero wtedy, gdy pokrzywdzony złoży formalny wniosek o ściganie. Dlatego składając zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa warto zawrzeć sformułowanie: „żądam ścigania i ukarania sprawcy”.

Taka konstrukcja przepisu ma na celu ochronę pokrzywdzonego przestępstwem, który sam decyduje, czy chce, a przede wszystkim czy czuje się na siłach, by angażować się w proces karny.

Należy też pamiętać, że poniesienie przez sprawcę odpowiedzialności karnej nie wyłącza jego odpowiedzialności cywilnej. Pokrzywdzony ma prawo nie tylko żądać ukarania sprawcy, ale także domagać się odszkodowania i zadośćuczynienia za wyrządzone przestępstwem szkody majątkowe i osobiste.

Warto pamiętać, iż utrwalanie i rozpowszechnianie nagiego wizerunku czy sytuacji intymnych osoby pełnoletniej nie stanowi przestępstwa, jeśli osoba ta wyraziła na to swoją zgodę. Zgoda musi być świadoma (wiem na co się godzę), dobrowolna (bez przymusu), jednoznaczna (wyrażona wprost, najlepiej pisemnie), nie może wynikać z zależności. Brak sprzeciwu lub „milczenie” nie oznacza zgody. Zgoda może być w każdej chwili cofnięta.

Choć w prawie karnym obowiązuje zasada domniemania niewinności, to wobec braku domniemania zgody na utrwalanie/rozpowszechnianie wizerunku, w praktyce ciężar wykazania istnienia zgody spoczywa na osobie, która materiał tworzy lub rozpowszechnia.